Merkezî dosya sunucusu
Dosyalar tek bir konumda toplanır. Kim hangi klasöre erişecek, kim yalnızca okuyacak, kim değiştirebilecek — yetkiler kullanıcı ve grup bazında tanımlanır.
Çoğu işletmede dosyalar zamanla dağılır: bir kısmı muhasebenin bilgisayarında, bir kısmı taşınabilir diskte, bir kısmı e-posta eklerinde durur. Bu dağınıklık gündelik işleyişte fark edilmez — bir disk bozulduğunda ya da bir çalışan ayrıldığında fark edilir.
Ortak dosya sunucusu bu dağınıklığı toplar. Yedekleme ise toplanan verinin kaybolmamasını sağlar. İkisi ayrı iş gibi görünür ama birlikte kurulmadıklarında ikisi de eksik kalır: yedeklenmeyen bir sunucu tek noktalı arıza, sunucusuz bir yedekleme ise neyi yedeklediğini bilmeyen bir sistemdir.
Dosyalar tek bir konumda toplanır. Kim hangi klasöre erişecek, kim yalnızca okuyacak, kim değiştirebilecek — yetkiler kullanıcı ve grup bazında tanımlanır.
Veriler şifreleme ve yetkilendirme mekanizmalarıyla korunur. Bir çalışan ayrıldığında erişimi tek noktadan kapanır; dosyalar kişisel bilgisayarlarda dağınık kalmaz.
Üzerine yazılan bir dosyanın önceki hâline dönülebilir. Yanlışlıkla silinen ya da bozulan belge, yedekten değil doğrudan sürüm geçmişinden geri alınır.
Yedek alma işi kimsenin hatırlamasına bırakılmaz. Zamanlanmış görevler çalışır, yedeğin alınıp alınmadığı raporlanır.
Yedekleme planı, korunmak istenen senaryo belirlenmeden kurulamaz. Her senaryonun çözümü farklıdır.
Ağdaki bir bilgisayar şifrelenirse, sunucudaki paylaşımlar da risk altına girer. Ayrı tutulan ve yazma erişimi kısıtlı bir yedek kopyası, saldırının ulaşamadığı tek noktadır.
Disk arızası önceden haber vermez. Yedeğin varlığı kadar geri yükleme süresinin de bilinmesi gerekir; bunu ancak deneyerek öğrenirsiniz.
Veri kaybının en sık sebebi saldırı değil, yanlışlıkla silme ve üzerine yazmadır. Sürüm geçmişi bu vakaların çoğunu yedeğe hiç gitmeden çözer.
Dosyalar kişisel bilgisayarlarda duruyorsa, çalışan ayrıldığında kurumsal bilgi de gider. Merkezî sunucu bu bağımlılığı ortadan kaldırır.
Yedekleme sistemlerinde en sık yapılan hata, yedeğin alındığını varsaymaktır. Zamanlanmış görev çalışıyor görünür, rapor yeşildir, ancak dosya gerçekten geri gelir mi hiç denenmemiştir.
Kurduğumuz her sistemde geri yükleme denemesi yapılır: rastgele seçilen bir dosya ve bir klasör yedekten geri getirilir, süresi ölçülür ve kayda geçirilir. Böylece olası bir kayıpta ne kadar sürede ayağa kalkacağınızı tahmin etmezsiniz, bilirsiniz.
Kurumsal ağın kendisi de bu tablonun parçasıdır. Dosya sunucusuna dışarıdan erişim gerekiyorsa bunun SSL VPN üzerinden yapılması, ağın da güvenlik duvarıyla korunması gerekir.
Önce mevcut durumu çıkarıyoruz: hangi veri nerede duruyor, kim erişiyor, bugün bir yedek var mı. Ardından ihtiyaca göre sunucu ve yedekleme planı kuruluyor, yetkiler tanımlanıyor, geri yükleme deneniyor ve ekibe devir yapılıyor.
Konuyla ilgili ayrıntılı yazımız: İşletmeler için güvenli ortak dosya sunucusu ve yedekleme hizmetleri .
Mevcut yedekleme düzeninizi inceleyip eksikleri ve önceliklendirilmiş bir plan çıkaralım.